مرکز داده چیست؟

  • ۰

مرکز داده چیست؟

مرکز داده چیست؟

مرکز داده چیست؟

مرکز داده چیست؟

 دیتا سنتر مجموعه‌ای از برنامه‌های کاربردی یکپارچه می‌باشد که در نتیجه مجتمع سازی دیتا در بالاترین سطح بوجود می آید. از طریق متمرکز کردن سرویس ها و برنامه‌های کاربردی و سوییچینگ , استوریج و شبکه ذخیره سازی که نتیجه آن قابلیت مدیریت همه منابع موجود  به صورت متمرکز خواهد بود.

 امروزه با رشد نیازهای کاربران به سرویس‌های مختلف، مراکز داده جهت در بر گرفتن تجهیزات، اطلاعات و برنامه‌های کاربردی حساس در فضایی کاملاً مطمئن و دارای قابلیت گسترش طراحی شده‌اند. مراکز داده متشکل از اجزای ضروری زیر ساختی هستند که کار پشتیبانی از اینترنت و تجارت‌ الکترونیکی و بخش‌های ارتباطات الکترونیکی را به عهده دارند و در نتیجه تمامی سرویس‌های ارایه شده در آن‌ها باید دقیق، مطابق برنامه و بدون کوچکترین وقفه‌ای عمل نمایند. به طور کلی مراکز داده به عنوان مکانی جهت فراهم آوردن موارد زیر تعریف می‌شوند:
ذخیره سازی، مدیریت، پردازش و تبادل اطلاعات دیجیتال و همچنین فراهم آوردن سرویس‌های کاربردی یا مدیریت جهت پردازش‌های اطلاعاتی.

سرویس‌های زیرساخت
سرویس‌های زیرساخت شامل تمامی مشخصات هسته ای است که جهت زیرساخت یک Data Center و نیز عملیاتی شدن کلیه سرویس های آن مورد نیاز است.

معیارهای طراحی مراکز داده
ایجاد مرکز داده به برنامه‌ریزی بسیار دقیق و گسترده نیاز دارد و اهداف مورد نظر از طراحی یک مرکز داده باید واضح باشد تا نیل به آن اهداف امکان پذیر شود. معیارهای طراحی برای هر کدام از سرویس‌های ارایه شده در مرکز داده عبارتند از:

قابلیت دسترسی بالا (High Availability)
توسعه پذیری (Scalability)
امنیت (Security)
قابلیت مدیریت (Manageability)

برای توسعه استراتژی شبکه در پشتیبانی از اهداف مرکز داده باید پیش‌نیاز‌های مرکز داده فراهم شود. شبکه مرکز داده یک استراتژی برای ایجاد قابلیت دسترسی بالا، انعطاف پذیری، قیاس پذیری و زیرساخت شبکه امن در مرکز داده و بین مراکز داده پشتیبان می‌باشد.

 

 


  • ۰

مفهوم دیتاسنتر Data Center یا همان مرکز داده

مفهوم دیتاسنتر Data Center یا همان مرکز داده

مفهوم دیتاسنتر Data Center یا همان مرکز داده

مفهوم دیتاسنتر Data Center یا همان مرکز داده

استفاده از اینترنت برای مردم عادی به‌سادگی امکان‌پذیر نبود، چراکه استفاده از امکانات اینترنت نیاز به  دانش خاصی داشت. محیط خط فرمانی (Command Line) و ساختار غیر گرافیکی اینترنت سبب شده بود که کاربران عادی علاقه چندانی به استفاده از اینترنت نداشته باشند.

در اوایل دهه ۹۰، پس از به وجود آمدن مفهوم وب در اینترنت (سال ۱۹۹۳) و پروتکل HTTP که به‌سادگی امکان به اشتراک گذاشتن مستندات در اینترنت را در اختیار کاربران قرار می‌داد، روزبه‌روز بر تعداد کاربران اینترنت افزوده شد. از سوی دیگر با اضافه شدن کاربران اینترنت، حجم مستندات نیز روزبه‌روز افزایش یافت. مسلماً خطوط سابق اینترنتی و سرورهای موجود، توانایی جوابگویی به خیل عظیم کاربران را نداشتند. همچنین با زیاد شدن کاربران و بالا رفتن حجم مستندات و نیز سادگی انتشار اطلاعات در اینترنت، مفاهیم تجاری نیز وارد عرصه اینترنت شدند. شرکت‌های تجاری نیاز به سرورهایی داشتند که این امکان را به آنها بدهد که به‌سادگی و با سرعت بتوانند اطلاعات خود را در اختیار مشتریان و کاربران خود قرار دهند.

شکل ۱ : Data Center

شاید در بسیاری از شرکت‌های بزرگ و کوچک اتاقی به نام اتاق سرور وجود داشته باشد، همان‌طور که از اسم آن پیداست، این اتاق مخصوص سرور است، سرورها باید به کاربران سرویس دهند و این سرویس‌دهی باید به‌صورت بی‌وقفه اتفاق بیفتد ولی این امکان وجود نداشت که هر شرکت یا سازمانی که قصد راه‌اندازی سایت‌های اینترنتی را دارد، خود رأساً اقدام به راه‌اندازی سرور خود کند، چراکه با وجود کاربران زیاد این سایت‌ها و حجم بالای ترافیک، نیاز به اتصال‌هایی با سرعت‌های بسیار بالا وجود داشت که مسلماً حتی در صورتی که این امکان از لحاظ عملی وجود داشته باشد، هزینه بالایی را می‌طلبید. حتماً تابه‌حال برایتان پیش آمده است که درب کیس کامپیوتر خود را باز کنید، حتماً میزان زیادی از گردوغبار انباشته‌شده در کیس را مشاهده کرده‌اید، این گردوغبار معمولاً به دلیل اینکه کیس کامپیوتر روی زمین قرار می‌گیرد و کیس‌ها برای خنک کردن قطعات داخل کیس معمولاً بیش از یک فن برای جابجایی هوا در آنها تعبیه شده که حالت مکنده دارند و این امر باعث نفوذ گردوغبار به درون کیس می‌شود. در سرورهای مخصوصی که وظیفه ارائه سرویس بی‌وقفه را دارند شرایط یادشده برابر است با خرابی و فرسودگی زودرس قطعات سرور و درنتیجه اختلال در سرویس‌دهی. نکته دیگری وجود دارد که باعث اختلال در سرویس‌دهی خواهد شد، قطع شدن برق هم تهدید بزرگی برای اختلال در سرویس‌دهی است.

راه حلی که برای این مشکل به نظر رسید، راه‌اندازی مراکز خاصی تحت عنوان Data Center یا مراکز داده‌ای بود. Data Center ها با در اختیار داشتن اتصالات پرسرعت ای به اینترنت و همچنین در اختیار داشتن سرورهای قوی و متعدد، امکان راه‌اندازی سرورهای وب را برای عموم مردم ممکن ساختند.

شرکت‌های تجاری و مردم می‌توانستند با اجاره کردن فضای محدودی در این سرورها، سایت‌های وب خود را معرض دید عموم قرار دهند. برخی شرکت‌های بزرگ نیز با توجه به نیاز خود، اقدام به اجاره کردن یک سرور در مرکز داده‌ای می‌کردند و آن را از راه دور با ابزارهای خاص کنترل می‌کردند.

اکنون با توجه به رشد سریع اینترنت، روزبه‌روز به تعداد Data Center ها اضافه می‌شود به‌طوری که در حال حاضر در اکثر کشورهای پیشرفته این مراکز وجود دارند. تمرکز این مراکز بخصوص در کشور امریکا بسیار زیاد است. دلیل آن ارزان بودن نرخ اتصال به اینترنت و همچنین در دسترس بودن سرعت‌های بالا است. برخی از این Data Center از طریق خطوط مختلف فیبر نوری، پهنای باندی بیش از۴Gbps را در اختیار دارند و تعداد سرورهای این Data Center معمولاً بیش از ۱۰۰۰ است که بر اساس مشخصات به متقاضیان اجاره داده می‌شود.

پارامترهای زیادی در قیمت اجاره ماهانه یک سرور تأثیرگذار است که می‌توان به‌سرعت CPU، مقدار حافظه RAM و اندازه Hard Disk، حداکثر ترافیکی که ماهانه در اختیار هر سرور قرار می‌گیرد، سیستم‌عامل سرور و همچنین سابقه مرکز داده‌ای بستگی دارد.

 مشخصات یک Data Center

Data Center های متفاوتی در نقاط دنیا وجود دارد که با توجه به نیاز و همچنین شرایط منطقه‌ای طراحی و ساخته شده‌اند. استاندارد خاصی برای یک DataCenter وجود ندارد اما در اینجا سعی شده است به برخی از مشخصات عمومی یک مرکز داده‌ای اشاره شود.

در اختیار داشتن اتصالات مختلف به اینترنت از طریق ISP و ICP های مختلف

به‌طورمعمول یک Data Center برای اتصال به اینترنت از چندین اتصال مختلف استفاده می‌کند تا در صورتی که هر یک از اتصالات به دلیلی از کار افتادند، در سرویس‌دهی مرکز وقفه‌ای پیش نیاید.

برای اجرای بهترین نوع سرویس‌دهی در یک مرکز داده معمولاً ISP و مرکز داده در کنار هم راه‌اندازی می‌شوند، در غیر این صورت یک مرکز داده از طریق اتصالات مختلفی به اینترنت متصل باشد. ایجاد حداقل دو Link ارتباطی مستقل و مجزا برای برقراری ارتباط مرکز داده با Internet لازم است، مانند لینک زمینی و لینک ماهواره‌ای.

مشخصات ساختمان مرکز داده

  • نزدیک‌ترین فاصله به Backbone مخابراتی
  • دارا بودن فضای کافی جهت گسترش مرکز داده
  •  مقاوم در برابر حوادث طبیعی
  • مقاوم در برابر حوادث امنیتی مانند آتش‌سوزی، حملات هوایی، حملات شیمیایی و هسته‌ای، حملات الکترونیکی، بمب‌گذاری
  • امکان برخورداری از ارتباطات حداقل ۲ منطقه مخابراتی مستقل و متفاوت
  •  امکان برخورداری از اتصال به ۲ شبکه برق مستقل و متفاوت

وجود سیستم قدرت پشتیبان

یکی از مهم‌ترین مسائل در Data Center سرویس‌دهی بدون وقفه به مشتریان است. با توجه به امکان قطع برق به دلایل مختلف همچون حوادث غیرمترقبه یا جنگ، نیاز به سیستم برق پشتیبان ضروری است. معمولاً Data Center های بزرگ از UPS های مخصوصی استفاده می‌کنند که امکان سرویس‌دهی به بیش از ۱۰۰ کامپیوتر را دارند. علاوه بر سیستم UPS، ژنراتورهای قوی نیز در مرکز داده‌ای وجود دارند تا در صورت قطع بلندمدت برق، سرویس‌دهی بدون وقفه انجام شود. ژنراتورها و مولدهای قوی برق آماده تأمین نیروی برق لازم در صورت بروز اختلال می‌باشند.

وجود سرورهای متعدد

هدف اصلی یک Data Center در اختیار گذاشتن سرورهای وب برای مشتریان است. سرورهای مورد استفاده با توجه به نیاز و امکاناتData Center تعیین می‌شود. تنها تفاوت مهم، نوع سرورهای مورد استفاده توسط Data Center است. در DataCenter ها از دو نوع سرور استفاده می‌شود:

سرورهای Rackmount و یا سرورهای Desktop. با توجه به حجم کم سرورهای Rackmount این امکان برای مرکز داده‌ای فراهم می‌شود که در فضایی کوچک، تعداد زیادی سرور قرار گیرد؛ اما مسئله مهم در این نوع سرورها، قیمت بالای این سرورها نسبت به سرورهایDesktop است. علاوه بر این امکان ارتقاء سرورهای Rack Mount تنها به مقدار اندک امکان‌پذیر است. با توجه به این موضوع اکثرData Center از سرورهای Desktop استفاده می‌کنند. در کنار هر مرکز داده دو مرکز دیگر آماده انجام عملیـات هستند. یکی مرکز بازیافت اطلاعات آسیب‌دیده که وظیفه بازیابی اطلاعات آسیب‌دیده را بر عهده دارد مرکز دوم مرکز کنترل و فرمان است که مدیریت انسانی مرکز داده‌ای را به عهده دارد، در این مرکز افرادی با تخصص بالا و با دستمزدهای بسیار بالا کار می‌کنند.

مشخصات فیزیکی

با توجه به این نکته که اکثر سرورهای وب از نوع Desktop هستند، ساختمان‌های مراکز داده‌ای اکثراً با سقف‌های بلند ساخته می‌شوند که علاوه بر تهویه هوا، امکان قرار دادن سرورهای بیشتر را می‌دهند. همچنین در تمامی DataCenter ها، مسیرهایی برای گذراندن کابل‌های شبکه و همچنین کابل‌های برق وجود دارد. علاوه بر اینها، وجود سیستم تهویه قوی برای پایین نگه‌داشتن دمای سرورها ضروری است.

در این اماکن خطوط متعدد فیبر نوری با پهنای باند بالا بالاترین سرعت انتقال داده و اطلاعات را تأمین می‌کنند. تجهیزات پرسرعت مانند ابرکامپیوترها (Main Frame) و پردازنده‌های بسیار سریع و موازی بالاترین سرعت دسترسی را در اختیار می‌گذارند. سیستم‌های پیشرفته تنظیم دما و حرارت، تنظیم رطوبت و کنترل ترکیبات هوای محیط بهینه‌ترین شرایط را برای کار تجهیزات مهیا می‌سازند و تجهیزات مانیتورینگ دقیق، لحظه‌به‌لحظه وضعیت‌های مختلف را کنترل و بازنگری می‌کنند. بناهای مستحکم در اعماق زمین نه‌تنها توان تحمل شدیدترین زلزله‌ها را دارند، بلکه در مقابل قوی‌ترین بمب‌های هسته‌ای موجود آسیبی نمی‌بینند. سیستم‌های پشتیبان‌گیری، از اطلاعات در فواصل زمانی مشخص بر طبق آخرین تکنیک‌های موجود نسخه‌های پشتیبان تهیه می‌کنند

نفوذپذیری فیزیکی در مراکز داده باید از درصد امنیتی بالایی برخوردار باشد به‌طوری که گفته می‌شود دولت آمریکا به‌منظور ارتقای ضریب ایمنی مراکز اطلاعاتی خود بانک‌های اطلاعاتی و کارگزاران شبکه خود را در مکان‌های با امنیت بالا نگهداری می‌کند. بعضی از این اماکن محوطه‌های وسیعی در اعماق کوه‌های راکی، در نقاط پنهانی از اعماق صحراهای نوادا و آریزونا، در زیر یخچال‌های آلاسکا و در اعماق اقیانوس‌ها می‌باشند. این نقاط با شدیدترین تدابیر امنیتی حفاظت می‌شوند از طرف دیگر پیش‌بینی‌های ایمنی تهدیدات فیزیکی، ازجمله آتش‌سوزی و بلایای طبیعی را به حداقل رسانده است. تجهیزات حفاظتی، امکان دستبرد و یا آسیب هوشمندانه فیزیکی را کاهش داده است و پوشش‌های مخصوص، تجهیزات را از تهدید امواج مختلف از قبیل امواج ماکروویو و یا میدان‌های الکترومغناطیسی خارجی یا تولیدشده از خود تجهیزات محافظت می‌کنند.

 اقدامات لازم جهت ایجاد Data Center

  • طراحی اولیه platform و تهیه نقشه‌های فنی
  • اخذ مجوزهای لازم
  • تهیه تجهیزات سخت‌افزار (کامپیوترها، دستگاه ذخیره‌سازی اطلاعات)
  • تهیه تجهیزات شبکه و کابل‌کشی
  • تهیه تجهیزات برق اضطراری، ژنراتور و (UPS)
  • مستندات
  • برآورد هزینه
  • تأمین بودجه
  • سفارش، خرید و حمل
  • تأمین محل بررسی مخابراتی، ساختمان مناسب، خرید ساختمان
  • تأمین Link اینترنت مورد نیاز و خطوط تلفن
  • تهیه نقشه‌های لازم، Cabling، معماری، عملیات بنایی، کنترل و دسترسی، اطفاء حریق، برق اضطراری، UPS، ژنراتور، نصب شبکه برق
  • آماده‌سازی گروه اجرا و پشتیبانی (انتخاب، آموزش)
  • مدیریت سازمانی (آماده‌سازی و تدوین چارت سازمانی، روش‌ها، گردش عملیات)
  • نصب و راه‌اندازی تجهیزات
  • تست‌های اولیه و Stress Testing
  • ایجاد Call Center و مرکز پاسخگویی به مشترکان

 معیارهای طراحی یک دیتاسنتر

  • ضریب اطمینان و دسترسی بالا (High Availability)
  • سهولت در توسعه مرکز (Scalability)
  • راه‌حل‌های امنیتی (Security Solutions)
  • سهولت مدیریت (Manageability)
  • اجزای اصلی پیاده‌سازی (Data Center)

 نحوه در اختیار گرفتن یک سرور وب

پس‌ازاینکه متقاضی سرور، با شرایط قراردادی که Data Center مفاد آن را تنظیم کرده موافقت کرد، یک سرور در اختیار وی گذاشته می‌شود. بسته به نوع قرارداد سرور می‌تواند تنها شامل سیستم‌عامل و یا نرم‌افزارهای کمکی همچون نرم‌افزارهای FTP و یا Control Panel سایت باشد. در صورتی که این نرم‌افزارها بر روی سرور نصب نشده باشد، متقاضی خود باید این نرم‌افزارها را نصب کند. متقاضی اکثراً از طریق Remote terminal ها و یا نرم‌افزارهای خاصی مانند PCAnywere سرور خود را از راه دور کنترل می‌کند. پس از نصب و تنظیمات نرم‌افزاری، سرور آماده سرویس‌دهی می‌شود و بر حسب نیاز متقاضی استفاده می‌شود.

نکته قابل‌توجه، کنترل سرورها توسط متقاضی از راه دور است. با توجه به این موضوع مسئولیت کلیه مسائل و مشکلات سرور ازجمله از کار افتادن سرویس‌ها و نرم‌افزارها و یا حملات هکری به عهده متقاضی است. البته در شرایط خاص و پرداخت مبالغ معین متقاضی می‌تواند از خدمات Data Center استفاده کند.

هرچند در شرایط بحرانی همچون حملات گسترده که منجر به از کار افتادن تمامی سرورها شود، معمولاً Data Center برای سرویس‌دهی به‌تمامی سرورها به مشکل برخورد می‌کنند که در این صورت طبق اولویت‌های خود اقدام به رفع مشکل می‌کنند.

آیا امکان راه‌اندازی چنین مرکزی در ایران وجود دارد؟ این سؤالی است که در بخش بعد به آن می‌پردازم.

شرکت‌های ایرانی از روش‌های متفاوتی برای راه‌اندازی سایت‌های خود استفاده می‌کنند. برخی از امکانات ISP های داخلی استفاده می‌کنند. این روش علیرغم این که امکان پشتیبانی مناسبی را برای مدیر سایت فراهم می‌کند، اما از سوی دیگر به دلیل پایین بودن پهنای باند ISP های ایرانی و همچنین نامتقارن بودن اتصالات (پایین‌تر بودن پهنای باند ارسال نسبت به دریافت) و همچنین بالا بودن ترافیک در برخی ساعات خاص، عملاً باعث کند شدن سایت می‌شود.

روش دیگر، استفاده از امکانات شرکت‌های خارجی است که به روش‌های مختلفی انجام می‌پذیرد، این روش‌ها علاوه بر بالا بردن هزینه‌ها، مشکلات خاصی را برای سایت‌های ایرانی به وجود آورده است که از مهم‌ترین آنها می‌توان به مسائل امنیتی اشاره کرد که برای مدتی بزرگ‌ترین دغدغه مدیران سایتهای ایرانی بود.

 

 

 


  • ۰

راه اندازی مرکز داده اینترنتی

مراکز داده اینترنتی به عنوان یک زیر ساخت امن برای ارائه خدمات نوین الکترونیکی مطرح میباشند. ویژگیهای مهم چنین مراکزی سرمایه گذاری اولیه بسیار زیاد، ارائه و فروش خدمات سریع و قابل اعتماد، تنوع زیاد مشتریان و استفاده از فناوریهای بسیار پیشرفته هستند.

در ایران با حرکت به سمت ارائه خدمات نوین الکترونیکی، به‌کارگیری این مراکز مورد توجه بخشهای دولتی و خصوصی قرار گرفته است، اما با توجه به حجم بزرگ مراکز داده، پروژه های راه اندازی مراکز داده اینترنتی با مخاطره هایی همراه است. شناخت و مطالعه این مخاطره ها برای تصمیمگیری در راه اندازی و استفاده از این مراکز میتواند مالک‌های خوبی را قبل از ایجاد و راهاندازی آنها بوجود آورد. الگوی مدیریت پروژه بدنه دانش PMBOK یک متدولوژی برای پیاده سازی پروژه های حوزه فناوری اطلاعات معرفی مینماید که شامل پنج مرحله اصلی میباشد:

1- مفهوم سازی و راه اندازی اولیه

2- روشن‌کردن مزایای پروژه و شرح جزئیات برنامه و طرح آن

3- اجرا و کنترل پروژه

4- بستن و خاتمه پروژه

5- ارزیابی میران موفقیت پروژه

مرحله اول مدیریت پروژه به تعیین هدف پروژه اختصاص دارد. هدف کلی و یا همان Goal هر پروژه در قالب برنامه ریزی های سطح بالا تعیین شده و باید در صورت حصول میباید به صورت مستقیم ارزش آفرینی کند. با تعیین هدف کلی پروژه، محدوده Scope آن نیز مشخص میگردد. و این هدف کلی در تمام چرخه حیات پروژه راهنمای مدیریت پروژه در تصمیم گیریهای هر مقطع از کار خواهد بود. بر اساس اهداف پروژه، ارزشهای قابل اندازه گیری سازمانی MOV تعیین شده و برای آن چندین مورد کارکردی Business Case ارائه میشود. از میان آلترناتیوهای مختلف، یکی از موارد برای اجرا مورد تصویب مدیران پروژه قرار گرفته و فازهای بعدی را پشت سر میگذارد.

مراحل اصلی در تعیین یک مورد کارکردی مناسب برای یک پروژه فناوری اطالعات به اختصار عبارتند از:

1- انتخاب تیم اصلی پروژه

2- تعریف ارزشهای قابل اندازهگیری سازمانی

MOV -3 مشخص کردن راه حلها و گزینه های ممکن

4- امکان سنجی و ارزیابی مخاطرات پروژه

5- تعریف کل هزینه مالکیت

TCO -6 تعریف کل سود مالکیت

TBO -7 تحلیل گزینه ها و راه حلها

8- ارائه یک پیشنهاد و حمایت از آن

مدیریت مخاطرات از موضوعات مهم در مهندسی پروژه های فناوری اطلاعات بوده و بر شناسایی، تحلیل و بررسی مخاطرات یک پروژه و انتخاب استراتژی مناسب جهت پاسخ به آن تأکید دارد. مدیریت مخاطرات به مفهوم اجتناب کامل از مخاطرات نمیباشد بلکه به معنای انتخاب مناسبترین راه حل و بهترین تصمیم جهت به حداقل رساندن مخاطراتی است که یک یا چند مخاطره میتواند در پروژه ایجاد کنند. مدیریت مخاطرات یک فرایند سیستماتیک شامل شناسایی و تحلیل مخاطره و ارائه پاسخ مناسب در برابر آن است که هدف آن به حداکثر رساندن احتمال رویدادهای مثبت و به حداقل رساندن احتمال رویدادهای ناخوشایند در پروژه میباشد. این استاندارد هفت گام جهت مدیریت مخاطره پروژه معرفی مینماید. در این مقاله تلاش میشود، ضمن ارائه تعریف مخاطره از دیدگاه استاندارد مدیریت پروژه PMBOK،سه منبع بروز مخاطره در این پروژه ها معرفی شوند. این منابع نیروی انسانی، فناوری و فرآیندها میباشند. این منابع طیف وسیعی از مخاطره ها را پوشش می دهند، که میتواند شاخص مناسبی از وضعیت مخاطره ها در انتخاب روش پیاده سازی و به‌کارگیری آنها بوجود آورد. در ادامه با معرفی الگوی تاسلر، امکان مشاهده وضعیت مخاطره ها را با به دست آوردن امتیاز هر مخاطره در این طبقه بندی بررسی میشود. مزیت به‌کارگیری این روش در این است که در یک طبقه بندی چهارگانه، به شکلی ساده با در نظر گرفتن اثر و میزان احتمال وقوع، وضعیت بروز مخاطره ها یا امتیاز آنها را نمایش میدهد. با معرفی سه روش پیاده سازی مراکز داده اینترنتی، مخاطره های هر روش با توجه به منابع سه گانه معرفی میشوند و در پایان روشهای پاسخ به مخاطره بر اساس طبقه بندی تاسلر در یک چارچوب چهارگانه پیشنهاد میگردد. این روشها کمک مینماید تا تصمیمگیران پس از بررسی لیست مخاطرات به انتخاب روش راه اندازی یک مرکز داده اینترنتی بپردازند. انتظار است که الگوی پیشنهادی بتواند به عنوان یک مالک انتخاب برای تصمیمگیری در مورد راه اندازی و استفاده از مراکز داده اینترنتی استفاده گردد.


  • ۰

VMware vCenter Server Heartbeat چیست؟

VMware vCenter Server Heartbeatدر حقیقت متدی برای افزایش میزان دسترسی (high availability) و FT در سرور‌های vCenter شرکت VMware می‌باشد، به طوری که با محافظت از دیتا سنتر‌های مجازی و زیر ساخت‌های مبتنی بر Cloud در برابر مشکلات خارج از کنترل، زمان‌های خارج از سرویس بودن آن‌ها را به حد اقل می‌رساند.

مزیت‌های کلیدی

  • محافظت در برابر انواع از کار افتادگی برنامه ریزی شده یا اتفاقی سخت افزار، سیستم عامل، برنامه‌ها و … در پلتفرم‌های مجازی یا فیزیکی.
  • پیشگیری از مشکلات و قطعی‌های احتمالی که موجب اختلال در نظارت‌های دائمی‌سرور بر قسمت‌هایش می‌گردد.
  • اطمینان از رفع سریع و یکپارچه ی خرابی و بازگردانی به وضعیت سرویس دهی
  • حفاظت از سرورهای حساس در زیرساخت مجازی و Cloud.

این متد امکان ادامه ی فعالیت سرورهایVMware vCenter  و پایگاه‌های داده آن را در مواجه با انواع مشکلات فراهم می‌نماید.

vCenter Server Heartbeat   چیست ؟

این ویژگی یک نوع محافظت انحصاری برای سرور‌های vCenter و اجزای آن در مقابل طیف وسیعی از خطرات بالقوه اعم از مشکلات برنامه‌های کاربردی، سیستم عامل‌ها، سخت افزارها و شبکه، ایجاد می‌نماید. در واقع vCenter server heartbeat یک راه حل برای مدیران زیرساخت‌های مجازی می‌باشد که نیازمند حفاظت کردن سرور‌های خود در برابر، زمان‌های Downtime اتفاقی و یا پیش بینی شده هستند. Heartbeat، یک راه کار ساده و به دور از پیچیدگی برای استفاده می‌باشد و بر خلاف سایر راه حل‌های Replication، در دسترس بودن سرور‌ها را در بسترWAN  و LAN گسترش داده و تضمین می‌نماید.

vCenter Server Heartbeat    چگونه کار می‌کند؟

تکثیر (Replication)

راهکار Heartbeat به طور پیوسته در حال Replication اطلاعات از vCenter Server بر روی یک سرور آماده به کار غیر فعال برای ریکاوری سریع در مواقع لزوم می‌باشد و برای این کار و حفظ اتصال بین سرور اصلی و سرور ثانویه و شبیه سازی اطلاعات ، vCenter Server Heartbeat از یک کانال مخفی شبکه استفاده می‌کند تا فقط سرور اصلی برای کاربران قابل نمایش باشد. با این ویژگی مکان داده‌ها، رجیستری‌ها و دیتا بیس‌ها دقیقا به صورت خودکار شبیه سازی می‌شوند.

نظارت (Monitoring)

vCenter Server Heartbeat برای نظارت مستمر بر وضعیت سرورها، دیتابیس آن‌ها و دیگر اجزا مثل plug-in‌ها که شامل VMware View Composer  است، از فناوری پیش بینی استفاده می‌نماید.

بازیابی خود کار (Automated Recovery)

در زمان وجود تهدید و یا وجود یک عملیات نگه داری برنامه ریزی شده، مدیران سیستم می‌توانند با یک کلیک ساده سرور اصلی و تمام اجزایش را با سرور جایگزین جابجا کنند. هم چنین کل فرایند رفع خرابی و بازیابی می‌تواند به سادگی با از پیش تعریف نمودن شاخص‌ها، به صورت خودکار درآید.

در قسمت بعد این مقاله به چگونگی استفاده و بیان خصوصیات کلی vCenter Server Heartbeat پرداخته خواهد شد.


  • ۰

مجازی سازی چیست ؟

Virtualization یا به اصطلاح مجازی سازی تکنولوژی است که بوسیله آن می توانیم اجرای همزمان دو یا چند سیستم عامل بر روی یک سرور را داشته باشیم به نحوی که باعث بهره وری در هزینه های سخت افزارها و نرم افزارها و همچنین استفاده بهینه از تمامی منابع سیستمی می باشد. اما نکته حایز اهمیت این است که استفاده از مجازی سازی به خودی خود مشکلاتی را شامل می شود برای نمونه در صورت خرابی یک سرور تمامی سرویسهای مجازی سازی شده روی ان از مدار خارج خواهند شد.

برای حل این مشکل می توان از تکنولوژی هایی مانند Clustering که شامل گروهی از هاست های ESX میباشد استفاده نمود.با استفاده از قابلیت کالسترینگ ما قادر خواهیم بود تمامی Resource های هاست های ESX خود را مدیریت نماییم و از مواردی مانند High Availability و Load Balance بهره جوییم.

آشنایی با برخی از اصطالحات و کاربردهای هر یک از آنها

HA , Fault Tolerance .1 چیست و دارای چه مزایایی می باشد؟

High availability Cluster که آن را با اصطالحات HA Cluster و یا Failover Cluster نیز می شناسند. با فعال نمودن HA بر روی cluster مورد نظرمان، ما قادر خواهیم بود تا از قابلیت Fault Tolerance تحمل خطا بهره جوییم که در این صورت اگر هر یک از سرورهای فیزیکی دچار مشکل گردید، با توجه به این که Secondary VM بر روی سرور دیگر ما وجود دارد، هیچ Down Time و یا قطعی از طرف سرورها وجود نخواهد داشت. با استفاده از این راهکار که برخالف راهکار سخت افزاری بسیار کم هزینه است و پیچیدگی های آن را نیز ندارد می توان به راحتی مشکالت سخت افزاری سرورهای فیزیکی را مدیریت کرده و این اطمینان را داشت که سرویس های حیاتی این سرورها بدون Down Time در حال سرویس دهی خواهد بود.

از مزایای استفاده از Fault Tolerance میتوان به موارد زیر اشاره نمود:

 از بین رفتن هزینه های بسیار زیاد و هنگفتی که در اثر از کار افتادن یک سرور فیزیکی به یک سازمان وارد می شود

 ارائه سرویس دهی ممتد برای تمام نرم افزار ها بدون وابستگی به سیستم عامل

Load Balance .1 چیست و دارای چه مزایایی می باشد؟

از مزایای دیگری که می توان در این طرح به آن اشاره نمود ، تقسیم بار بر روی سرورها می باشد.با فعال نمودن قابلیت Load Balance ، ما قادر خواهیم بود از حداکثر توان سخت افزاری سرورها استفاده نماییم.مدیریت منابع توسط VMware DRS صورت خواهد پذیرفت که در این حالت منابع سخت افزاری در حالت تعادل نگه داشته خواهند شد. یکی از مهمترین ویژگی های استفاده از طرح مجازی سازی با VMware استفاده از قابلیت VMware Distributed Resource Schedule و یا همان DRS می باشد که اساس کار آن به این صورت می باشد که اگر بر روی یکی از سرورهای فیزیکی ESX چندین ماشین مجازی Virtual machine داشته باشیم و منابع این سرورها مانند RAM و CPU بر روی آنها به نسبت معین مشخص شده باشد و حال یکی از ماشین های مجازی دچار کمبود RAM و یا CPU شود، در حالیکه بقیه ماشین های موجود بر روی همان ESX Server از تمامی RAM و CPU اختصاص یافته خود استفاده نکرده اند، با استفاده از این تکنولوژی در کسری از ثانیه RAM و CPU الزم برای ماشین مجازیی که دچار کمبود منابع سیستمی شده است قرض گرفته می شود و پس از پایان کار دوباره آن را در اختیار سایرین قرار می دهد.حال اگر بر روی همان سرور فیزیکی منابع سیستمی مورد نیاز یافت نشد با کمک یکی دیگر از قابلیت های VMware به نام Vmotion، سیستم عامل ماشین مجازی مذکور به یکی دیگر از سرورهای فیزیکی دیگر که منابع آزادی دارد منتقل می شود.تمامی مراحل ذکر شده به صورت اتوماتیک بوده و هیچ وقفه ایی در ان وجود ندارد.

2. ESX چیست؟

ESX یکی از محصولات VMware است که بارزترین مشخصه آن، این است که به صورت مستقیم بر روی سخت افزار نصب می گردد و دیگر نیازی به یک OS رابط نمیباشد، که در سرعت کارکرد سیستم بسیار موثر است

3. vSphere Client چیست؟

همانگونه که در بالا مشاهده می کنید خود نرم افزار ESX به صورت CLI است. بنابراین برای مدیریت ماشین های مجازی از نرم افزار vSphere Client استفاده می گردد.

4. vCenter چیست؟

نرم افزاری که vSphere را مدیریت مینماید و برای کالستر کردن هاست ها به آن احتیاج است را vCenter می گویند.

 

5. vMotion چیست؟

یکی از بهترین و جذاب ترین قابلیت هایی که Vsphere در اختیار ما قرار میدهد این است که ما میتوانیم یک VM را در حالی که روشن است و در حال سرویس دهی است از روی یک سرور فیزیکی )ESX( به روی یک سرور فیزیکی دیگر بدون هیچ Down Time ببریم

6. Storage vMotion چیست؟

یکی دیگر از امکانات جالب vSphere همین امکان آن است که شما را قادر میسازد یک ماشین مجازی را در حالیکه روشن و در حال سرویس دهی است از روی یک Storage جایی که محل قرارگیری ماشین های مجازی است بر روی یک Storage دیگر انتقال دهید.

7. Distributed Power Manager DPM چیست؟

با توجه به وضع کنونی و اهمیت و صرفه جویی در برق مصرفی دیتا سنترها این تکنولوژی بسیار می توان کارامد باشد.اساس کار این تکنولوژی به این صورت می باشد که پس از پایان ساعات کاری که بار بر روی سرورها کم می شود، به صورت اتوماتیک آنها را به یک یا چند ESX Server مشخص منتقل مینماید و بقیه ESX ها را تا زمانی که دوباره بار کاری زیاد شود)فردا صبح(به صورت Stand by نگه دارد.این کار تاثیر زیادی در میزان برق مصرفی خواهد گذاشت همچنین عمر سرورها را هم افزایش خواهد داد.

مزایای کلی استفاده از Virtualization چیست؟

• بهره وری هر چه بیشتر از سخت افزار و کاهش هزینه ها

• مدیریت بهتر و آسانتر سرورها و سرویس ها و کاهش هزینه های مدیریتی

• استفاده هر چه بهتر از فضای موجود در Data Center و کاهش هزینه های آن

• پشتیبان گیری و بازیابی سرورها در حداقل زمان ممکن Disaster Recovery & Backup

• کاهش مصرف برق موجود در Data center که در شرایط کنونی حائز اهمیت بسیاری می باشد

• در محیط های آموزشگاهی می توان با ایجاد ساخت چند ماشین مجازی به صورت بسیار مقرون به صرفه یک محیط آزمایشگاهی ایجاد نمود.

 

2. ذخیره سازی اطاعات

2.1 SAN Storage Area Network

یک شبکه اختصاصی با مدیریت آسان و متمرکز است که ارتباط بین ادوات ذخیره سازی و سرور ها را ممکن می سازد.

از مزایای استفاده از SAN در این طرح می توان به موارد زیر اشاره نمود:

• امکان به کارگیری قابلیت Fault Tolerance بر روی ماشین های مجازی

• امکان وجود سیستم عامل سرورها بر روی SAN که نتیجه آن اعتماد و پایداری بیشتر خواهد بود.

 

مزایای کلی استفاده از SAN شامل موارد زیر می گردد:

1. کارایی بالاتر در حین عملیات پشتیبان گیری و همچنین کارایی بیشتر سرورها به علت انجام ندادن عملیات پشتیبانگیری بر روی آنها

2. داشتن یک شبکه اختصاصی که باعث تفکیک ترافیک شبکه داخلی و ترافیک ارتباطی بین سرورها در شبکه می شود

3. در این فناوری می توان از تجهیزاتی استفاده نمود که امکان انتقال اطلاعات از یک SAN به SAN دیگر را در دو موقعیت جغرافیایی مختلف فراهم نماید. این کار به صورت Data Migration و یا Asynchronous و Synchronous امکان پذیر خواهد بود. این امکان برای مواقعی که یکی از حوادث زلزله،آتش سوزی و …. رخ دهد مفید است.

4. امکان Redundant تجهیزات مانند دو عدد Controller ، دو عدد SAN Switch، دو عدد کارت HBA و ….

5. تجمع پایگاه های داده و دیتاهای سازمانی در یک محل امن و به صورت متمرکز

6. افزایش میزان فضای ذخیره سازی به صورت Online و بدون Downtime

7. در مقایسه با سیستم های پشتیبان گیری قدیمی میتوان به حذف بار موجود بر روی سروری که نقش یک سیستم پشتیبان گیر را ایفا می نمود اشاره کرد. برای آنکه بتوان از قابلیت (FT(Fault tolerance استفاده نمود حتما باید از یک Shared storage مانند SAN استفاده کرد.

 

Tape 1.1

پشتیبان گیری از اطلاعات یکی از مسائل بسیار مهم در سازمان هاست. بهترین ابزار پیشنهادی برای پشتیبان گیری Tape میباشد از این رو در این طرح از تجهیزاتی مانند Tape استفاده می گردد که دارای قابلیت زیر می باشد:

• ظرفیت بسیار زیاد و قابل ارتقاء با توجه به نیاز سازمان

• پشتیبان گیری با سرعت بسیار باال و خارج از ترافیک LAN

• قابلیت Restore با اطمینان بسیار زیاد

• قابلیت تعویض و ارتقا Storage بدون Downtime

• عمر مفید مناسب بیش از سی سال ( تمامی اطلاعات سازمان که روی SAN است روی Tape به صورت مدوام پشتیبان گیری می گردد.)

 

Server

در این طرح با توجه به اینکه باید تمامی برنامه های کاربردی و سرویس های سازمان به صورت Virtual Machine گردند از اینرو باید سرورهای متناسب با حجم سخت افزاری مورد نیاز تهیه گردد. این نکته حائز اهمیت است که مشخصات سرورها باید به گونه ای انتخاب شود که در صورت از مدار خارج شدن یکی از سرورها سایر سرورها توانایی سرویس دهی به همه Virtual Machine را دارا باشند.

*نکات زیر در انتخاب سرورها حائز اهمیت است:

تمامی قطعات باید با نرم افزار مجازی ساز همخوانی کامل داشته باشند.

CPU سرورها حتما باید شبیه یکدیگر باشند. ترجیحا سایر قطعات نیز به همین صورت

نوع و مدل قطعات باید با توجه به حجم برنامه های سازمان با آینده نگری تهیه گردد.

سرورها باید دارای دو کارت HBA برای ارتباط با SAN Switch باشند.


  • ۰

مراکز اطلاعات در آمریکا

مراکز اطلاعات در آمریکا

مراکز اطلاعات در آمریک

دولـت آمریکـا بـه منظـور ارتقـای ضـریب ایمنـی مراکـز اطلاعاتی ، بانک های اطلاعاتی و کارگزاران شـبکه ( Servers ) خود را در مکان های با امنیت بالا نگهداری مـی کنـد . بعضـی از این اماکن محوطه های وسیعی در اعماق کوه هـا ی راکـی، در نقاط پنهانی از اعماق صحراهای نوادا و آریزونـا، در زیـر یخچـال های آلاسکا و در اعماق اقیانوس هـا مـی باشـند . ایـن نقـاط بـا شدیدترین تدابیر امنیتی حفاظت می شوند از طرف دیگر پـیش بینی های ایمنی تهدیـدات فیزیکـی ، از جملـه آتـش سـوزی و بلایای طبیعی را به حداقل رسانده اسـت . تجهیـزات حفـاظتی ، امکان دستبرد و یا آسـیب هوشـمندانه فیزیکـی را کـاهش داده است. در این اماکن خطوط متعدد فیبر نوری با پهنای بانـد بـالا بـالاترین سـرعت انتقـال داده و اطلاعـات را تـامین مـی کننـد . تجهیزات پرسرعت مانند سـوپر کامپیوترهـا ( Main Frame ) و پردازنده های بسیار سریع و موازی بالاترین سرعت دسترسـی را در اختیار می گذارند. سیستم های پیشرفته تنظیم دما و حرارت،تنظیم رطوبـت و کنتـرل ترکیبـات هـوای محـیط بهینـه تـرین شـرایط را بـرای کـار تجهیـزات مهیـا مـی سـازند و تجهیـزات مانیتورینگ دقیق، لحظه بـه لحظـه وضـعیت هـای مختلـف را کنترل و بازنگری می کنند. بناهای مستحکم در اعماق زمین نـه تنها توان تحمل شدید ترین زلزله ها را دارنـد، بلکـه در مقابـل قویترین بمب های هسته ای موجود آسیبی نمی بینند. سیسـتم های پشتیبان، از اطلاعات در فواصل زمـانی مشـخص بـر طبـق آخرین تکنیک های موجود نسخه های پشتیبان تهیه می کننـد . ژنراتورها و مولدهای قوی برق( UPS) ، آماده تامین نیروی بـرق لازم در صورت بروز اختلال می باشندو پوشش هـای مخصـوص، تجهیزات را از تهدید امواج مختلف از قبیل امواج مـاکروویو و یـا میدان های الکترومغناطیسـی خـارجی یـا تولیـد شـده از خـود تجهیزات محافظت می کنند. به هر یک از این مراکز، مرکـز داده ای ( Data Center) گفته می شود .در کنار هر مرکز داده ای دو مرکز دیگر آماده ی انجام عملیات می باشند. یکی مرکز بازیافـت اطلاعات آسیب دیده ( Disaster Recovery Center ) است کـه فعالیت های آن در قالب کلی بازیافـت داده ( Data Recovery) می گنجد که خود مقوله ی بسیار مهمـی اسـت کـه از ضـروری ترین نیازهای هر ارگان و تشکل مرتبط با اطلاعـات مـی باشـد . مرکز دوم مرکز کنترل و فرمان است که مدیریت انسـانی مرکـز داده ای را به عهده دارد ، در این مرکز افرادی با تخصص بالا و با دستمزدهای بسیار بالا کار می کننـد . بانـک هـای اطلاعـاتی و سرورهای مربوط به زیر ساخت های این کشور از قبیل شبکه ی برق، آب و نیز اطلاعات شرکت های دولتی یا خصوصی حسـاس مثل شرکت های اسلحه سازی و یا اطلاعـات بانـک هـا در ایـن مراکز نگهداری می شود. ایده ی مرکـز داده ( Data Center) در سطوح پایین تر و با درجه حساسیت کمتر نیز پیاده شده اسـت . به طوری که امروزه شرکت هایی وجود دارند که با فراهم آوردن اماکنی که بعضی از امتیازات فوق را دارند در ازای دریافت اجاره بها اطلاعات فردی یا سازمان ها را میزبانی می کننـد و خـدمات مورد نظر آن ها را با کیفیتی بسیار بهتر در اختیار مشتریان قرار می دهند. سایت های خارجی در چنین محیط هـایی قـرار داده شده اند. به صورت خلاصه مزایای استفاده از مراکز داده عبارتند از :

 امنیت فیزیکی بالا

 امنیت الکترونیکی بالا

 مقابله با افزونگی و تکرار اطلاعات

 ارایه بالاترین سرعت پردازش در یک مکان

 ارایه بالاترین سرعت انتقال اطلاعات

 خرید تنها یک نسخه از نرم افزارها

 پشتیبانی متمرکز

اگـر از مراکـز داده اسـتفاده نشـود و هـر سـازمانی بانـک اطلاعاتی خود را در شبکه داشته باشد، به تعداد سازمان ها نیـاز به تیم پشـتیبانی جداگانـه، نـرم افـزار جداگانـه، سـخت افـزار جداگانه، پهنای باند جداگانه، امنیت جداگانه و … خواهیم داشت که هزینه های سربار بالایی دارد. به نظر می رسـد ایـده Data Center بـه دلیـل تـامین کـارایی و امنیـت بـالا و جلـوگیری از افزونگی ، سهولت نگهداری و مدیریت و بسیاری جنبه های فنی دیگر، در تحقق اهـدافی همچـون دولـت الکترونیکـی ، ایـده ای کارساز باشد.

 

مفهوم Disaster Recovery

مفهوم Recovery Point Objective RPO

مفهوم Recovery Time Objective RTO

گروه فنی و مهندسی وی سنتر آماده ارائه کلیه دیتاسنتر به مشتریان خود می باشد.

شماره تماس: 88884268


  • ۰

مراکز داده در ایران

مراکز داده در ایران

دیتاسنتر مرکز داده ای است که نقش استراتژیکی در پیش برد برنامه های اطلاع رسانی و ارتباطی دیجیتالی در یک جامعه اطلاعاتی بازی می کند. همان طور که می دانید ، داده می تواند به صورت های متنی ، صوتی ، تصویری و … باشد . مانند درایو رایانه که امکان فراخوانی فایلهای فولدرهای مختلف را فراهم می کند ؛ دیتا سنتر نیز چنین رفتار فنی دارد با این تفاوت که معمولا دیتاسنترها به شبکه های بومی و بین المللی متصل هستند. این مراکز داده مراکزی به شمار می آیند که از بهم پیوستن مجموعه ای از تجهیزات سخت افزاری و نرم افزاری جهت نگهداری و پشتیبانی و میزبانی (Hosting) پایگاه های اطلاع رسانی تحت وب ، مورد استفاده قرار می گیرد. نوع سخت افزار به کار رفته در دیتا سنترها و نوع سیستم عامل و برنامه های نرم افزاری پشتیبانی و امنیتی و تجارتی خاصی که روی آن قرار گرفته است ، ارزش و قابلیت آن را برای مصرف کننده و درنهایت end user در پی خواهد داشت . مقایسه مراکز داده در ایران وکشورهای پیشرفته جهان هدف ما را در پیشبرد اهدافمان در حوزه فناوری اطلاعات مشخص خواهد کرد.

طراحی-و-راه-اندازی-دیتاسنتر-مشاوره-دیتاسنتر-استاندارد-های-دیتاسنتر-DataCenter-ISO27001

دیتاسنتر های استاندارد بین المللی ISO

EQ_IMG_Data-Center-Colo_Standards_ISO_ISO-Logo_140x105
استاندارد ISO بزرگترین سازمان تولید کننده استاندارد های بین المللی در کلیه حوزه ها می باشد. گواهینامه ISO به منزله اینست که محصول یا سرویس ارائه شده به مشتری کلیه پارامتر های مشخص شده استاندارد شامل کیفیت ، اجرا ، امنیت ، ایمنی و استاندارد های محیطی و انرژی را دارا می باشد و به پذیرش اداره استاندارد رسیده است.

گواهینامه ها

ISO 9001:2008 Quality Management Systems Standard

ISO 14001:2004 Environmental Management System Standard
OHSAS 18001: 2007 Occupational Health & Safety Management System Standard
ISO / IEC 27001:2005 and 27001:2013 Information Security Management System Standard
ISO 50001:2011 Energy Management System Standard
PCI-DSS Payment Card Industry Data Security Standard

data-center-services-خدمات-دیتاسنتر

 


آخرین دیدگاه‌ها

    دسته‌ها